به گزارش خبرنگار میراث آریا، تحول دیجیتال و ورود فناوری‌های نوین به صنعت گردشگری، در کنار ضرورت صیانت و معرفی دقیق میراث فرهنگی و تاریخی و همچنین نیاز به ارتقای مهارت‌های حرفه‌ای نیروی انسانی، چشم‌انداز تازه‌ای را پیش روی فعالان این حوزه قرار داده است؛ موضوعی که در مجموعه‌ای از نشست‌ها و کارگاه‌های تخصصی در دانشگاه خوارزمی و پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران مورد توجه قرار گرفت.
در یکی از این برنامه‌ها، نشست تخصصی «کاربرد هوش مصنوعی و راهکارهای دیجیتال برای توسعه گردشگری» با ارائه دکتر مسلم قاسمی، مدیر گروه گردشگری دانشگاه خوارزمی، هشتم مهرماه از ساعت 9:30 تا 12 با محوریت «گردشگری هوشمند»، «فناوری و توسعه گردشگری ایران» و «دستور کار دیجیتال و هوش مصنوعی برای بازطراحی گردشگری» با همکاری مؤسسه آموزش گردشگری «پگاه سرزمین آرمان» در ساختمان مرکزی این دانشگاه برگزار شد.
طرح موضوع بازطراحی گردشگری با تکیه بر فناوری‌های نوین، در شرایطی اهمیت پیدا می‌کند که بخش‌های مختلف این صنعت از مرحله معرفی مقصد و برنامه‌ریزی سفر تا ارتباط با گردشگر و ارائه خدمات، بیش از گذشته با ابزارهای دیجیتال درهم‌تنیده شده‌اند. در چنین شرایطی، هوش مصنوعی می‌تواند یکی از ابزارهای اثرگذار در تحلیل رفتار گردشگران، شخصی‌سازی خدمات، مدیریت اطلاعات و طراحی تجربه سفر باشد؛ هرچند استفاده مؤثر از این ظرفیت، نیازمند شناخت دقیق نیازهای صنعت و آموزش نیروی انسانی متخصص است.
از سوی دیگر، مفهوم گردشگری هوشمند تنها به استفاده از ابزارهای فناورانه محدود نمی‌شود و به چگونگی بهره‌گیری از داده و فناوری برای ارتقای کیفیت تجربه گردشگر، افزایش بهره‌وری و ایجاد خدمات متناسب با نیازهای جدید نیز ارتباط دارد. از این منظر، بررسی نسبت میان فناوری و توسعه گردشگری ایران می‌تواند یکی از موضوعات مهم در سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی آینده این صنعت باشد.
گردشگری به سراغ خط میخی می‌رود
در کنار مباحث مرتبط با فناوری، بخش دیگری از برنامه‌های آموزشی به یکی از قدیمی‌ترین لایه‌های هویتی و فرهنگی ایران، یعنی میراث مکتوب و خط میخی پارسی باستان اختصاص یافت.
کارگاه «آشنایی با خط میخی پارسی باستان» با همکاری مؤسسه «میراث جاویدان دیار پارسه» برگزار شد و نخستین جلسه آن هفتم مهرماه برگزار شده است. جلسه بعدی این کارگاه نیز چهاردهم مهرماه در پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران برگزار می‌شود. محمدرضا صفری، مدرس تأییدشده وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، تدریس این کارگاه را بر عهده دارد.
پرداختن به خط میخی پارسی باستان در چارچوب آموزش‌های گردشگری را می‌توان بخشی از تلاش برای پیوند دادن دانش تخصصی گردشگری با محتوای میراث فرهنگی دانست؛ چراکه گردشگر در مواجهه با یک اثر تاریخی تنها به مشاهده یک بنا یا محوطه اکتفا نمی‌کند و کیفیت روایت و تفسیر میراث نیز می‌تواند در درکش از مقصد نقش داشته باشد.
از این منظر، آشنایی فعالان گردشگری با منابع و نشانه‌های تاریخی و فرهنگی، امکان ارائه روایت‌های دقیق‌تر و عمیق‌تر از میراث ایران را فراهم می‌کند؛ روایتی که می‌تواند جاذبه‌های تاریخی را از یک «مقصد برای بازدید» به تجربه‌ای معنادارتر برای گردشگر تبدیل کند.
مهارت‌هایی که کیفیت یک تور را تعیین می‌کنند
ضلع دیگر این مجموعه آموزشی به مهارت‌های انسانی و ارتباطی اختصاص داشت؛ موضوعی که با وجود گسترش فناوری در گردشگری همچنان جایگاه خود را به‌عنوان یکی از عناصر اصلی کیفیت خدمات حفظ کرده است.
کارگاه «ارتباط کلامی و غیرکلامی در تورهای گردشگری» نیز شنبه یازدهم مهرماه در پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران برگزار شد. این کارگاه به همت مؤسسه پژوهش و آموزش تخصصی گردشگری و هتلداری «میراث جاویدان دیار پارسه» برگزار شد و لیلا فرمانی، راهنمای حرفه‌ای تورهای ورودی و خروجی، مدرس تأییدشده وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و کارشناس ارشد گردشگری، تدریس آن را بر عهده داشت.
فرمانی با بیش از دو دهه تجربه در حوزه راهنمایی تور، در این برنامه به اهمیت ارتباط کلامی و غیرکلامی در تورهای گردشگری پرداخت؛ حوزه‌ای که در آن نحوه بیان مطالب، انتخاب واژه‌ها، لحن، زبان بدن، نحوه مواجهه با گردشگران و توانایی مدیریت ارتباط با گروه، در کنار دانش تخصصی راهنما قرار می‌گیرد.
راهنمای تور یکی از مستقیم‌ترین نقاط تماس میان مقصد و گردشگر است و نحوه عملکرد او می‌تواند بر برداشت گردشگر از مقصد، کیفیت تجربه سفر و حتی تصویری که از فرهنگ و جامعه میزبان شکل می‌گیرد، اثرگذار باشد. به همین دلیل، آموزش مهارت‌های ارتباطی را نمی‌توان صرفاً یک آموزش جانبی دانست، بلکه بخشی از فرآیند حرفه‌ای‌سازی نیروی انسانی گردشگری محسوب می‌شود.
اگرچه موضوعات این سه برنامه در نگاه نخست متفاوت به نظر می‌رسند، اما در یک نقطه به یکدیگر می‌رسند: نیاز گردشگری ایران به نیروی انسانی آموزش‌دیده‌ای که هم فناوری را بشناسد، هم میراث را درست روایت کند و هم از مهارت‌های حرفه‌ای ارتباط با گردشگر برخوردار باشد.
از یک سو، توسعه فناوری و هوش مصنوعی در حال تغییر شیوه تولید، عرضه و مصرف خدمات گردشگری است؛ از سوی دیگر، میراث فرهنگی ایران به روایت‌های دقیق و تخصصی برای معرفی به نسل جدید گردشگران نیاز دارد و در نهایت، کیفیت ارتباط انسانی همچنان یکی از مؤلفه‌های تعیین‌کننده تجربه سفر است.
برگزاری این برنامه‌ها در محیط‌های دانشگاهی و با مشارکت مؤسسات تخصصی آموزش گردشگری، از اهمیت پیوند میان دانش دانشگاهی، آموزش حرفه‌ای و نیازهای روز صنعت حکایت دارد؛ پیوندی که می‌تواند آموزش گردشگری را از انتقال صرف اطلاعات به سمت تربیت نیروهایی با مجموعه‌ای از دانش، مهارت و توانایی‌های کاربردی سوق دهد.
در شرایطی که رقابت میان مقاصد گردشگری در جهان تنها بر پایه برخورداری از جاذبه‌های طبیعی و تاریخی شکل نمی‌گیرد، سرمایه‌گذاری بر آموزش و توانمندسازی نیروی انسانی، بهره‌گیری هوشمندانه از فناوری و تقویت شیوه روایت میراث فرهنگی می‌تواند یکی از پیش‌شرط‌های ارتقای جایگاه گردشگری ایران باشد.
مجموعه نشست‌ها و کارگاه‌های برگزارشده با محوریت هوش مصنوعی، خط میخی پارسی باستان و مهارت‌های ارتباطی، در همین چارچوب تصویری از سه نیاز مکمل گردشگری امروز ارائه می‌دهد؛ فناوری برای آینده، میراث برای هویت و مهارت برای کیفیت.
انتهای پیام/
نظر شما